Przelicznik kW na KM

Jak przeliczyć kW na KM?

Pomnóż kilowaty przez 1,35962, a w drugą stronę podziel konie mechaniczne przez tę samą liczbę.

1. Przepisz moc z pola P.2 dowodu rejestracyjnego, gdzie stoi ona w kilowatach.
2. Pomnóż kilowaty przez 1,35962, żeby dostać konie mechaniczne (np. 100 kW = 135,96 KM).
3. W drugą stronę podziel konie przez 1,35962 albo pomnóż je przez 0,735499 (np. 150 KM = 110,32 kW).
4. Do szacunku w pamięci użyj mnożnika 1,36, który myli się o mniej niż 0,03%.

Wzór w obie strony wygląda tak: KM = kW × 1,35962 oraz kW = KM ÷ 1,35962. Obie stałe wynikają z definicji, a nie z pomiaru, więc samo przeliczenie nigdy nie jest źródłem błędu. Błędem bywa tylko pomylenie konia metrycznego z angielskim albo mocy z energią, i oba te przypadki opisujemy niżej.

Tabela kW na KM dla popularnych mocy silników

Poniższe osiemnaście wartości to moce, o które kierowcy pytają najczęściej, przeliczone tym samym przelicznikiem co u góry strony.

Wiersz z 74 kW tłumaczy, skąd bierze się popularność tej akurat liczby. Setka koni z ogłoszenia to w dokumentach 73,55 kW, więc producenci zaokrąglają ją w górę do 74 i dopiero taka wartość trafia do pola P.2.

Powiększ

KM na kW: przeliczenie w drugą stronę

Konie mechaniczne zamieniasz na kilowaty, dzieląc przez 1,35962, czyli mnożąc przez 0,735499.

Ten kierunek przydaje się przy porównywaniu ogłoszenia z dokumentem. Sprzedający pisze „150 KM", w dowodzie stoi 110 kW, a różnica 0,32 kilowata to efekt zaokrąglenia, nie rozbieżności między autami. Setka kilowatów wypada przy tym niemal dokładnie na 136 KM, i stąd wzięła się ta liczba w danych technicznych wielu modeli.

Pole P.2 w dowodzie, konie mechaniczne w ogłoszeniu

Moc silnika stoi w dowodzie rejestracyjnym w polu P.2 i jest tam wyłącznie w kilowatach. Rozporządzenie o rejestracji pojazdów opisuje to pole jako maksymalną moc netto silnika wyrażoną w kW i nie przewiduje dla niego innej jednostki.

Sąsiednie pola dowodu opisują pozostałe parametry silnika, a każde z nich odpowiada za co innego:

• P.1: pojemność silnika w centymetrach sześciennych, czyli liczba, z której liczy się akcyza,
• P.2: maksymalna moc netto silnika w kilowatach,
• P.3: rodzaj paliwa lub źródła mocy,
• Q: stosunek mocy do masy własnej w kW/kg, wypełniany dla motocykli i motorowerów.

Rozjazd między dokumentem a ogłoszeniem ma podstawę w prawie miar. Legalną jednostką mocy w Polsce jest wat, zdefiniowany jako jeden dżul na sekundę, a konia mechanicznego w wykazie legalnych jednostek nie ma ani razu. Urząd musi więc pisać w kilowatach, natomiast producent, sprzedający i kierowca mówią w koniach, bo tak wygląda ta liczba w danych technicznych od kilkudziesięciu lat.

Przeliczenie przydaje się w trzech sytuacjach: przy porównaniu mocy z ogłoszenia z zapisem w dowodzie, przy wypełnianiu formularza ubezpieczenia, który pyta raz o kW, a raz o KM, oraz przy imporcie pojazdu z dokumentami w hp. Koszty eksploatacji policzysz dalej kalkulatorem spalania paliwa, a jazdy służbowe rozliczysz kilometrówką.

Akcyza zależy od pojemności silnika, nie od mocy

Moc silnika nie zmienia akcyzy ani o złotówkę, bo wszystkie cztery stawki liczy się z pojemności w centymetrach sześciennych. Ustawa o podatku akcyzowym wymienia je w art. 105 i w całym rozdziale o samochodach osobowych nie używa słowa kilowat.

Stawka 1,55% dotyczy tylko takiej hybrydy, w której energia elektryczna nie jest akumulowana przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania. Hybryda ładowana z gniazdka o pojemności do 2000 cm³ wpada więc do stawki podstawowej 3,1%, a zwolnienie z art. 109a obejmuje wyłącznie pojazdy elektryczne i napędzane wodorem.

Praktyczny skutek tej konstrukcji widać na dwóch autach o tej samej mocy. Silnik 1,6 o mocy 110 kW i silnik 2,5 o mocy 110 kW dają identyczne 149,56 KM, ale pierwszy wpada do stawki 3,1%, a drugi do 18,6%. Przy takiej samej podstawie opodatkowania różnica w podatku jest sześciokrotna, choć wskazania na desce rozdzielczej są te same.

Akcyza czyta zatem pole P.1, a nie P.2. Jeżeli sprowadzasz auto i liczysz podatek, potrzebujesz pojemności w centymetrach sześciennych; liczba koni mechanicznych nie wchodzi do tego rachunku na żadnym etapie.

Moc silnika a składka OC i AC

Żaden przepis nie wiąże składki z mocą silnika, bo taryfy i wysokość składek za ubezpieczenia obowiązkowe ustala sam zakład ubezpieczeń. Tak brzmi art. 8 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, a dwa kolejne ustępy tego artykułu zostały uchylone.

Z tego wynika prosty wniosek: nie istnieje ustawowy próg mocy, po przekroczeniu którego składka rośnie o określony procent. Wpływ mocy na cenę polisy zależy wyłącznie od taryfy konkretnego ubezpieczyciela, a każdy buduje ją na własnych danych szkodowych. Dwie oferty na to samo auto mogą więc różnić się także dlatego, że jeden zakład wycenia moc silnika mocniej niż drugi.

Dla wypełniającego formularz liczy się co innego: podanie wartości w tej jednostce, o którą pyta pole. Kalkulatory ubezpieczeń pytają raz o kilowaty, raz o konie mechaniczne, a wpisanie 110 tam, gdzie oczekiwano 149,56, zmienia wycenę. Moc przepisz z pola P.2 dowodu, bo to jedyna wartość, którą ubezpieczyciel może potem porównać z dokumentem.

Progi mocy w prawie jazdy: 11 kW i 35 kW

Prawo jazdy to jedyne miejsce, w którym liczba kilowatów przesądza o uprawnieniu, a progi wynoszą 11 kW i 35 kW. Ustawa o kierujących pojazdami zapisała je w art. 6 razem z limitami stosunku mocy do masy własnej.

Kategoria A2 ma jeszcze jeden warunek, o którym łatwo zapomnieć przy zakupie. Motocykl nie może powstać w wyniku zmian w pojeździe o mocy przekraczającej dwukrotność jego mocy, więc maszyna zdławiona z 80 kW do 35 kW nie mieści się w tej kategorii, choć w dokumentach ma dozwoloną liczbę kilowatów.

Drugi limit dotyczy stosunku mocy do masy własnej i ma własne pole w dowodzie rejestracyjnym, oznaczone literą Q. Motocykl o mocy 35 kW spełnia próg A2 dopiero wtedy, gdy waży co najmniej 175 kg, bo 35 podzielone przez 0,2 daje właśnie tyle. Sprzedający podaje moc w koniach, ustawa w kilowatach, i to jest ten moment, w którym przeliczenie ma skutek formalny, a nie tylko poznawczy.

KM, PS, hp i BHP: która jednostka jest która

KM i niemieckie PS to ta sama jednostka metryczna, a angielskie hp jest od niej większe o 1,39%.

Różnica między koniem metrycznym a angielskim rośnie razem z mocą. Przy 100 KM wynosi 1,37 konia, bo 100 KM to 98,63 hp, ale przy 300 KM to już 4,10 konia, czyli 295,90 hp. Dlatego amerykańskie dane techniczne przepisane wprost do polskiego ogłoszenia zawyżają moc, a przy mocnych silnikach robi to różnicę widoczną gołym okiem.

BHP nie jest przy tym osobną jednostką. Skrót oznacza brake horsepower, czyli moc zmierzoną na hamowni na wale korbowym, a więc sposób pomiaru, a nie inną miarę. Liczba po skrócie BHP jest wyrażona w koniach angielskich, więc przelicza się ją tak samo jak hp.

kW to nie kWh: częsta pomyłka

Kilowat mierzy moc, a kilowatogodzina energię, więc bez podania czasu jednego nie zamienisz na drugie. Urządzenie o mocy 2 kW zużywa 2 kWh dopiero po godzinie pracy, a po kwadransie ma na liczniku 0,5 kWh.

W samochodzie elektrycznym obie liczby stoją obok siebie w danych technicznych i opisują zupełnie co innego. Kilowaty mówią o mocy silnika, czyli o tym, jak auto przyspiesza, a kilowatogodziny o pojemności akumulatora, czyli o zasięgu. Silnik 110 kW ma 149,56 KM niezależnie od tego, czy bateria ma 40 kWh, czy 80 kWh.

Jeżeli szukasz kosztu energii, a nie mocy silnika, policzysz go kalkulatorem zużycia prądu. Ten przelicznik zamienia wyłącznie jednostki mocy, czyli kilowaty na konie mechaniczne i z powrotem.

Skąd się wzięło 1,35962 konia na kilowat

Koń mechaniczny to moc potrzebna do podniesienia 75 kilogramów o metr w ciągu sekundy, czyli równo 735,49875 wata. Liczba bierze się z przyspieszenia ziemskiego przyjętego jako 9,80665 m/s², bo 75 razy 9,80665 daje dokładnie tę wartość. NIST podaje konia metrycznego jako 7,354 988 E+02 wata.

Z tej definicji wynika cały przelicznik. Tysiąc watów podzielone przez 735,49875 daje 1,3596216 konia mechanicznego na kilowat i taką wartość podstawia kalkulator u góry strony, bez wcześniejszego zaokrąglania.

Popularny zapis 1,35962 jest skróceniem tej liczby do sześciu cyfr i do rachunku na kartce w zupełności wystarcza, ale przy jednej mocy z powyższej tabeli przestawia wynik. Dla 66 kW skrócona stała daje 89,73 KM, a dokładna 89,74 KM, bo iloczyn trafia niemal idealnie na granicę zaokrąglenia w drugim miejscu po przecinku. W całym zakresie od 1 do 300 kW dotyczy to sześciu wartości całkowitych: 66, 145, 198, 224, 251 i 277.

Jednostka pochodzi z epoki maszyn parowych, kiedy moc urządzenia sprzedawano przez porównanie z pracą koni pociągowych, które miało ono zastąpić. Choć wat wyparł ją z dokumentów, w motoryzacji przetrwała, bo kierowcy mają wyrobioną intuicję dla stu, stu pięćdziesięciu i dwustu koni, a nie dla siedemdziesięciu czterech kilowatów.

Skrót pamięciowy 1,36 jest przy tym zaskakująco dobry. Myli się o 0,028%, więc przy 100 kW daje 136,00 KM zamiast 135,96, czyli różnicę 0,04 konia. Przy 200 kW błąd rośnie do 0,08 konia, a jedną dziesiątą przekracza dopiero powyżej 260 kW, czyli poza zakresem mocy typowego auta osobowego.